W skrócie
- Pracodawca wydaje świadectwo w dniu zakończenia umowy o pracę, a gdy to niemożliwe — w ciągu 7 dni (osobiście lub pocztą).
- Świadectwo dotyczy tylko umowy o pracę — nie wydaje się go przy umowie zlecenie, o dzieło ani B2B.
- Na wniosek o sprostowanie masz 14 dni od otrzymania świadectwa; potem — 14 dni na pozew do sądu pracy.
Kiedy pracodawca musi wydać świadectwo pracy
Zgodnie z art. 97 Kodeksu pracy pracodawca wydaje świadectwo w związku z rozwiązaniem lub wygaśnięciem stosunku pracy — niezależnie od tego, kto i w jakim trybie rozwiązał umowę (wypowiedzenie, porozumienie stron, upływ czasu trwania umowy, zwolnienie dyscyplinarne).
- Termin: w dniu, w którym kończy się stosunek pracy.
- Gdy to niemożliwe (np. pracownik jest nieobecny) — w ciągu 7 dni od tego dnia; pracodawca przesyła świadectwo pocztą lub doręcza je w inny sposób.
- Kolejna umowa u tego samego pracodawcy — jeśli zawierasz nową umowę w ciągu 7 dni od zakończenia poprzedniej, świadectwo wydaje się tylko na Twój wniosek (złożony w dowolnej chwili).
Pracodawca nie może uzależniać wydania świadectwa od rozliczenia się pracownika, np. zwrotu sprzętu czy narzędzi.
Co zawiera świadectwo pracy
Wzór świadectwa i zakres informacji określa rozporządzenie w sprawie świadectwa pracy. Dokument zawiera m.in.:
- okres lub okresy zatrudnienia i wymiar czasu pracy,
- rodzaj wykonywanej pracy lub zajmowane stanowiska,
- rodzaj umowy o pracę oraz tryb i podstawę prawną rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy,
- okres wypowiedzenia umowy (gdy dotyczy),
- wykorzystany urlop wypoczynkowy w roku kalendarzowym, w którym ustał stosunek pracy,
- wykorzystane urlopy związane z rodzicielstwem (macierzyński, ojcowski, rodzicielski, wychowawczy), urlop opiekuńczy i zwolnienie od pracy z powodu działania siły wyższej,
- okresy nieskładkowe (np. zasiłek chorobowy) i ewentualną pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze,
- informację o zajęciu wynagrodzenia (komornik), jeśli takie było.
Na Twoje żądanie w świadectwie umieszcza się także informację o wysokości i składnikach wynagrodzenia oraz o uzyskanych kwalifikacjach.
Świadectwo nie zawiera oceny pracy ani opinii o pracowniku. Opinię możesz dostać w formie dobrowolnego listu — zob. list referencyjny.
Błąd w świadectwie — sprostowanie krok po kroku
- Wniosek do pracodawcy — w ciągu 14 dni od otrzymania świadectwa możesz złożyć wniosek o jego sprostowanie. Wskaż, co jest błędne i jak powinno brzmieć.
- Odpowiedź pracodawcy — pracodawca prostuje świadectwo (wydaje nowe) albo zawiadamia Cię o odmowie — ma na to 7 dni od otrzymania wniosku.
- Pozew do sądu pracy — po zawiadomieniu o odmowie masz 14 dni na wystąpienie do sądu pracy z żądaniem sprostowania. Jeśli pracodawca nie zawiadomił Cię o odmowie, z żądaniem sprostowania także możesz wystąpić do sądu pracy.
Wniosek o sprostowanie świadectwa pracy
[Miejscowość], [dd.mm.rrrr]
[Imię i nazwisko]
[Adres]
[Nazwa pracodawcy]
[Adres]
Wniosek o sprostowanie świadectwa pracy
Na podstawie art. 97 § 2¹ Kodeksu pracy wnoszę o sprostowanie świadectwa pracy wydanego mi w dniu [data] w zakresie [punkt świadectwa], poprzez wpisanie [prawidłowa treść] zamiast [błędna treść].
Uzasadnienie: [krótko — np. „w okresie zatrudnienia wykorzystałem 26 dni urlopu, a nie 20, co potwierdzają wnioski urlopowe z dni…"].
[Podpis]
Pracodawca nie wydał świadectwa — co zrobić
- Wezwij pracodawcę na piśmie do wydania świadectwa, wyznaczając krótki termin.
- Pozew do sądu pracy — możesz żądać zobowiązania pracodawcy do wydania świadectwa; jeśli pracodawca nie istnieje lub nie da się wytoczyć mu powództwa, sąd może ustalić prawo do świadectwa.
- Odszkodowanie — za szkodę z powodu niewydania świadectwa w terminie lub wydania niewłaściwego przysługuje odszkodowanie (art. 99 Kodeksu pracy) w wysokości wynagrodzenia za czas pozostawania bez pracy, nie dłuższy niż 6 tygodni.
- Państwowa Inspekcja Pracy — niewydanie świadectwa to wykroczenie przeciwko prawom pracownika; możesz zgłosić skargę do okręgowego inspektoratu pracy.
Utrata świadectwa i przechowywanie
Zgubione świadectwo pracy nie przepada: pracodawca, u którego pracowałeś/aś, przechowuje dokumentację pracowniczą, w tym kopię świadectwa, i może wydać jego odpis. Dokumentację zlikwidowanych firm często przejmują archiwa państwowe lub firmy przechowujące akta — informacje znajdziesz w bazie ZUS o miejscach przechowywania dokumentacji.
Świadectwa pracy przechowuj bezterminowo: są potrzebne przy ustalaniu stażu pracy, prawa do urlopu i emerytury.
Świadectwo pracy — pytania i odpowiedzi
Ile pracodawca ma czasu na wydanie świadectwa pracy?
Świadectwo wydaje się w dniu, w którym kończy się stosunek pracy. Jeśli z przyczyn obiektywnych nie jest to możliwe, pracodawca ma 7 dni na przesłanie lub doręczenie świadectwa.
Czy przy umowie zlecenie dostaje się świadectwo pracy?
Nie. Świadectwo pracy wydaje się wyłącznie po zakończeniu stosunku pracy, czyli umowy o pracę. Przy umowie zlecenie możesz poprosić o zaświadczenie o współpracy lub list referencyjny.
Ile mam czasu na sprostowanie świadectwa pracy?
14 dni od otrzymania świadectwa na wniosek do pracodawcy. Jeśli pracodawca odmówi, masz 14 dni od zawiadomienia o odmowie na pozew do sądu pracy.
Czy świadectwo pracy zawiera opinię o pracowniku?
Nie. Świadectwo zawiera tylko fakty (okres, stanowisko, urlopy, tryb rozwiązania umowy). Opinię możesz otrzymać w osobnym, dobrowolnym liście referencyjnym.
Czy świadectwo pracy można dostać mailem?
Pracodawca doręcza świadectwo osobiście, pocztą lub — jeśli tak ustalono i dopuszczają to przepisy dotyczące dokumentacji elektronicznej — w postaci elektronicznej. Zapytaj działu kadr, jaką formę stosuje.
Źródła
- Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. — Kodeks pracy (art. 97–99), Internetowy System Aktów Prawnych
- Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie świadectwa pracy (tekst jednolity w ISAP)
- Państwowa Inspekcja Pracy — porady prawne i skargi
Poradnik ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Stan prawny na dzień aktualizacji podany na górze strony.